روسیه و جنگ پهپادها؛ ۴۱۷ پهپاد به سوی مسکو و غرق کشتی نزدیک بلغارستان

شب دوشنبه ۲۰ مهر تا صبح سه‌شنبه ۲۱ مهر (۱۲ و ۱۳ اکتبر) دو جبههٔ جنگ پهپادی، یکی در آسمان مسکو و دیگری در دریای سیاه، هم‌زمان خبرساز شد. به گزارش خبرگزاری تاس، شهردار مسکو از پرواز ۴۱۷ پهپاد به سوی منطقهٔ پایتخت روسیه خبر داد. در همان ساعات، به گزارش خبرگزاری نوینایت، دو کشتی تجاری در نزدیکی آب‌های سرزمینی بلغارستان، عضو ناتو، هدف پهپاد قرار گرفتند و یکی غرق شد. نخست‌وزیر بلغارستان گفت منطق رویدادها نشان می‌دهد «نتیجهٔ حملات به سود فدراسیون روسیه است»؛ هرچند تأکید کرد شواهد کافی برای انتساب حمله به کشوری مشخص وجود ندارد.

۱. شب پرپهپاد مسکو

به گزارش تاس، سوبیانین در کانال خود در پیام‌رسان مکس نوشت: «از ساعت ۲۰:۳۰ روز ۱۲ اکتبر تا ساعت ۷ صبح ۱۳ اکتبر، ۴۱۷ پهپاد به سوی منطقهٔ مسکو پرواز کردند. پدافند هوایی بیشتر آن‌ها را در فاصلهٔ دور خنثی کرد.» این بازه به وقت تهران از ساعت ۲۱ دوشنبه تا ۷:۳۰ صبح سه‌شنبه است. به گفتهٔ او، ۶۵ پهپاد نیز هنگام نزدیک شدن به مسکو منهدم شدند. وب‌سایت بریکینگ‌د‌نیوز به نقل از سوبیانین گزارش داد امدادگران در محل‌های سقوط بقایای پهپادها مشغول کار بوده‌اند.

مقام‌های روسی جزئیاتی دربارهٔ خسارت یا تلفات احتمالی منتشر نکرده‌اند. در همین شب، به گزارش بریکینگ‌د‌نیوز به نقل از نیروی هوایی اوکراین، روسیه نیز ۱۰۸ پهپاد به سوی اوکراین شلیک کرد که ۸۸ فروند آن‌ها رهگیری یا خنثی شدند.

۲. دریای سیاه: یک کشتی غرق شد و یکی آسیب دید

به گزارش نوینایت، رادف در نشست فوق‌العادهٔ شورای امنیت هیئت دولت گفت کشتی باری «چلسی ۳» با پرچم مالت حدود ۱۸ مایل دریایی شرق بیالا هدف سه پهپاد قرار گرفت. کشتی دوم، «آزوف کنکورد»، حدود ۱۷ مایل دریایی شرق کراپتس پس از اصابت پهپاد غرق شد. به نوشتهٔ همین منبع، تماس اضطراری «چلسی ۳» ساعت ۱:۳۰ بامداد دریافت شد. پلیس مرزی همهٔ ۱۵ سرنشین آن، هفت شهروند اوکراینی و هشت شهروند جمهوری آذربایجان، را تخلیه کرد و پنج ملوان به دلیل جراحات سطحی درمان شدند. به گفتهٔ رادف، این کشتی متعلق به اوکراین و ثبت‌شده در اودسا است. از کشتی غرق‌شده یک خدمه نجات یافته است. به نوشتهٔ نوینایت، اطلاعات موجود هنوز تعداد کامل خدمه یا سرنوشت سایر سرنشینان احتمالی را روشن نمی‌کند.

۳. موضع صوفیه: بدون اتهام، با احضار سفیر

رادف به نقل از بریکینگ‌د‌نیوز گفت: «شواهد محکم و روشنی برای متهم کردن هیچ‌یک از طرف‌ها نداریم. منطق نشان می‌دهد نتیجه به سود فدراسیون روسیه است. امروز سفیر [روسیه، النورا] میتروفانوا را برای گفت‌وگو فرا می‌خوانم.» او حمله را «مطلقاً غیرقابل قبول» خواند. به گزارش نوینایت، نمایندگان دائم بلغارستان در ناتو و اتحادیهٔ اروپا از ماجرا مطلع شده‌اند و رادف قرار است با مارک روته، دبیرکل ناتو، گفت‌وگو کند. دولت بلغارستان برای تعیین مبدأ پهپادها و تقویت نظارت بر حریم هوایی و دریایی خود خواستار کمک بین‌المللی شده است.

در داخل بلغارستان نیز انتقادهایی مطرح شده است. سرهنگ ایوان میلانوف از انجمن بین‌المللی ضدپهپاد به نوینایت گفت دولت به جای «آمادگی از پیش ساخته‌شده» پس از هر حمله واکنش نشان می‌دهد. به گفتهٔ او، پهپاد باید در فاصلهٔ بیش از ۱۰۰ مایلی شناسایی شود و سامانه‌های ضدپهپاد باید با پدافند هوایی ملی یکپارچه شوند. تا زمان نگارش، واکنشی از سوی سفارت روسیه در منابع بررسی‌شده دیده نشد.

جمع‌بندی

به گفتهٔ مقام‌های روسیه و بلغارستان، شب ۲۰ به ۲۱ مهر هم پرواز ۴۱۷ پهپاد به سوی منطقهٔ مسکو را به همراه داشت و هم حمله به دو کشتی تجاری در دریای سیاه را. یکی از این کشتی‌ها غرق شد و دیگری که متعلق به اوکراین است، آسیب دید. بلغارستان بدون متهم کردن رسمی هیچ کشوری، سفیر روسیه را فراخوانده، ناتو و اتحادیهٔ اروپا را مطلع کرده و برای یافتن مبدأ پهپادها کمک بین‌المللی خواسته است. این رویدادها نشان می‌دهد پیامدهای جنگ پهپادی از خطوط درگیری فراتر رفته و به آب‌های نزدیک یک کشور عضو ناتو رسیده است. منتقدان داخلی در بلغارستان نیز آمادگی دفاعی دولت را زیر سؤال برده‌اند.

ارجاعات

پست‌های تیتروار

منابع خارجی